كۆپچىلىكنىڭ ھەممىسى بىلىدۇ، ئىلمى ئۇسۇلدا ھەرىكەت قىلىش، ئادەم بەدىنىنىڭ مىتابولىزىمىنى ئىلگىرى سۈرۈپ، ئوممونت كۈچىنى ئاشۇرىدۇ ھەمدە كىسەللىكتىن ئەسلىگە كىلىش جەريانىنى ئىلگىرى سۈرەلەيدۇ. بىراق، ھەرىكەت قىلىپ چېنىقىش مۇۋاپىق بولمىغانلىقتىن كىلىپ چىقىدىغان زەخمىلىنىشمۇ بارغانسىرى كۆپىيىپ بېرىۋاتقان بولۇپ، ئوتتۇرا ياش ۋە ياشانغانلار، ھەرىكەت قىلىپ چېنىقىش جەريانىدا زەخمىلەنگەن بىمارلارنىڭ %40نى ئىگەللەيدىكەن؛ بۇنىڭ ئىچىدە، تىز قىسمى، ئەڭ ئاسان زەخمىگە ئۇچرايدىغان جاي ھىسابلىنىدىكەن.

     بۈگۈن بىزنىڭ كۆپچىلىككە تۇنۇشتۇرماقچى بولغىنىمىز، ئادەم بەدىنىنىڭ قېرىشىنى تىزلىتىۋىتىدىغان ناتوغرا چېنىقىش ئۇسۇللىرى بولۇپ، ئادەتتە چېنىقىش ھەۋاسكارلىرى ئىمكان قەدەر ساقلىنىشى كىرەك.
چېنىقىش ۋاقتى بەك زىچ بولۇپ كىتىش
    ئۇزۇن مەزگىل قاتتىق ھەرىكەت بىلەن شۇغۇللىنىش ۋە ئۇيقۇ كەم بولۇش، قان سۇيۇقلۇقى تەركىبىدىكى كورتىسول(皮质醇) مىقدارىنى ئاشۇرۋىتىدىغان بولۇپ، بۇ سەۋەپلىك قاننىڭ قەنت مىقدارىنىڭ يۇقىرى ئۆرلەپ كىتىشىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ. بۇ قەنت ماددىلىرى، كوللاگىنلىق تالالار بىلەن بىرىكسە، تىرىنىڭ ئىلاستىكىلىقىنى تۆۋەنلىتىپ، تىرىدە داغ پەيدا قىلىدۇ ھەمدە مۇددەتتىن بۇرۇن قورۇقچىلار پەيدا بولۇشنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ. شۇڭا، سىز چېنىقىشقا ھەرقانچە ھېرىسمەن بولسىڭىزمۇ، بىر ھەپتىدە ئاز دىگەندە بىر كۈن دەم ئېلىشىڭىز كىرەك.
چېنىقىشتىكى بەدەن شەكىل ھالىتى ناچار بولۇش
    ياخشى بولمىغان ھەرىكەت شەكىل ھالىتى، ھەرىكەتلىنىشتىن زەخمىلىنىشنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدىغان بولۇپ، ئوتتۇرا ياش ۋە ياشانغان كىشىلەر، بويۇن ئۇمۇرتقىسى، تىز بوغۇمى قاتارلىق جايلارغا ئالاھىدە ئەھمىيەت بىرىشى كىرەك.
بۇندىن باشقا، ھەرىكەت قىلىپ چېنىقىشتا، يۈگا، بالىت ئۇسۇلى قاتارلىقلارنى تاللىساق بولىدۇ؛ بۇ ھەرىكەتلەر، بەدەن شەكىل ھالىتىنىڭ ياخشى بولماسلىقىنى تۈزىيەلەيدۇ. ئەلۋەتتە، ئەگەر كەسپى خادىملارنىڭ يىتەكچىلىكىدە مەشىق قىلالىساق، ئەڭ ياخشى بولىدۇ.

پەقەت ئوكسىگىنلىق ھەرىكەتلا ئىشلەش
    گەرچە ئاز بولمىغان كىشىلەر بەدەن چېنىقتۇرۇشتا چىڭ تۇرسىمۇ، ئەمما ئۇلار پەقەت ئوكسىگىنلىق ھەرىكەتلا ئىشلەيدۇ. ئەمىلىيەتتە كۈچ مەشىقى، سىزنىڭ چېنىقمىغان ۋاقتىڭىزدىمۇ بەدىنىڭىزدىكى مايلارنى داۋاملىق تۈردە كۆيدۈرۈشكە پايدىلىق بولىدۇ ھەمدە مۇسكۇلنىڭ ئېغىرلىقىنى ساقلاشقا پايدىلىق تەسىر كۆرسىتىپ، سىزنى تېخىمۇ ياش كۆرسىتىدۇ.
داس ئاستى مۇسكۇلىنى نەزەردىن ساقىت قىلىش
   سىز چېنىققان ۋاقتىڭىزدا، داس ئاستى مۇسكۇلى بەلكىم سىزنىڭ ئەڭ ئاۋال ئويلايدىغان ئوبىكىت بولماسلىقى مۇمكىن، بىراق ئۇ ئىنتايىن مۇھىم. داس ئاستى مۇسكۇلىنى نەزەردىن ساقىت قىلغاندا، ئاياللارنىڭ ئوتتۇرا ياشقا قەدەم قويغاندىن كىيىن، قورسىقىنىڭ چىقىپ قېلىشى ۋە سۈيدۈك تۇتالماسلىق كىسىلىگە گىرىپتار بولۇپ قېلىشىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ.
    داس ئاستى مۇسكۇلىنىڭ چىڭ تۇرۇشىنى ساقلاپ قېلىش ئۈچۈن، سىز ھەركۈنى ئۈچ قېتىمدىن كاسسا كۆتۈرۈش ھەرىكىتى ئىشلىسىڭىز بولىدۇ؛ بۇ ھەرىكەتنى ئىشلىگەندە، ھەر قېتىمدا ئۈچ يۈرۈش، ھەربىر يۈرۈشتە ئون نۆۋەت ئىشلەش كىرەك.

دەرىجىسى قاتتىق ھەم ئارىلىقتا توختىۋىلىش شەكلىدىكى چېنىقىشنى نەزەردىن ساقىت قىلىش
    دەرىجىسى قاتتىق ھەم ئەمما ئارىلىقتا توختىۋىلىش شەكىلدىكى چېنىقىشنىڭ، قېرىشقا قارشى تۇرۇش ئۈنۈمى ئىنتايىن يۇقىرى. تەتقىقاتلاردا كۆرسىتىلىشىچە، دەرىجىسى قاتتىق ھەم ئەمما ئارىلىقتا توختىۋىلىش شەكىلدىكى چېنىقىشنى داۋاملاشتۇرغان ياشانغانلارنىڭ، يىپسىمان تەنچە ئىقتىدارى %69 يۇقىرى كۆتۈرۈلىدىغان بولۇپ، بۇنىڭ ئىنسۇلىننىڭ سەزگۈرلىكىنى ياخشىلاشقا پايدىسى بار ئىكەن ھەمدە بۇ ئارقىلق دىئابىت كىسىلىگە گىرىپتار بولۇپ قېلىش خەتىرىنى تۆۋەنلىتىدىكەن. شۇنىڭ ئۈچۈن، ھەر ھەپتىدە ئۈچ قېتىم دەرىجىسى قاتتىق ھەم ئەمما ئارىلىقتا توختىۋىلىش شەكىلدىكى چېنىقىش ئېلىپ بېرىش ئىنتايىن زۈرۈر ھىسابلىنىدۇ.
بېسىمنى تۆۋەنلىتىشكە ئەھمىيەت بەرمەسلىك
    يۈگا ۋە چامباشچىلىق مەشىق قىلىشنىڭ، تىرىنىڭ يۇمرانلىقىنى ۋە نۇرلۇقلىقىنى ساقلاشقا پايدىلىق بولۇپ، سىز يەنە جىم ئولتۇرۇپ چوڭقۇر خىيال قىلىش ئارقىلىق بېسىمنى ۋە تەشۋىشلىنىشنى يىنىكلىتىپ سىناپ باقسىڭىز بولىدۇ.